Oziq-ovqat do'konida pereuchet: muddat va tarozi

Oziq-ovqat do'konida tovarning ikki xususiyati sanashni boshqa do'konlardan ajratib turadi: bir qismi tarozida o'lchab sotiladi, bir qismi esa tez buziladi. Birinchisida "dona" degan tushunchaning o'zi yo'q, ikkinchisida bugun bor tovar ertaga chiqitga aylanishi mumkin. Shuning uchun sanash bilan birga tarozi va muddat tekshiruvini ham bitta aylanishda bajargan ma'qul: javonga ikki marta kelishga hojat qolmaydi.

Tarozi bilan sanaladigan tovar

Guruch, un, quritilgan mevalar, yong'oq, shirinliklar, pishloq va go'sht kabi tovarlar kilogrammda hisoblanadi. Bu yerda bir nechta qoida bor:

• sanash uchun bitta tarozi ishlating va uni boshlashdan oldin hamda tugagach 1 kilogrammlik etalon yoki vazni aniq yozilgan qadoq bilan tekshiring. Ikkala marta ham bir xil chiqsa, o'lchovlarga ishonsa bo'ladi;
• idishning o'z vaznini (taralni) ayiring. Masalan, quritilgan o'rik savati brutto 14,6 kg, bo'sh savat 0,9 kg bo'lsa, netto 13,7 kg;
• vaznni hisobdagi birlikda, odatda kilogrammda, ikki xona aniqlikda yozing: 13,70;
• bitta tovar ham qadoqlangan, ham sochma sotilsa, ular ikkita alohida qator bo'ladi.

Tabiiy kamayish

Sochma tovar vaqt o'tishi bilan quriydi, to'kiladi va qadoqlashda sarflanadi. Shuning uchun kilogrammli tovarda aynan nol farq kam chiqadi. Chegarani oldindan, avvalgi sanashlar natijasiga qarab kelishib oling: masalan, quruq tovarda bir foizgacha farq kamomadga yozilmaydi. Chegaradan oshgan farq esa alohida o'rganiladi. Sabab tarozining noto'g'ri sozlanishi, qadoqlashda ortiqcha solinishi yoki sotuvda "ustiga" berilishi bo'lishi mumkin.

Misol. Hisobda 250 kg guruch bor, sanalgani 247,6 kg. Farq 2,4 kg, ya'ni 0,96 foiz: chegara ichida. Shakar bo'yicha hisobda 80 kg, sanalgani 77,8 kg bo'lsa, farq 2,75 foiz. Bu holat o'rganiladi, chunki bir qop ochilib, sotuvda tortilmay qolgan bo'lishi mumkin.

Muddatni sanash bilan birga tekshirish

Har bir qatorga "eng yaqin muddat" ustunini qo'shing. Sanovchi tovarni qo'liga olgan zahoti yaroqlilik sanasini ham ko'radi va yozadi. Tovarni uch guruhga ajratib, rangli yorliq yopishtiring:

1. yashil: muddatning katta qismi qolgan;
2. sariq: muddat tugashiga yaqin, masalan umumiy muddatning uchdan biridan kami qolgan; tezroq sotish yoki chegirma kerak;
3. qizil: muddati o'tgan.

Muddati o'tgan tovar oddiy qoldiqqa qo'shilmaydi. Uni alohida qutiga solib, ro'yxatini tuzing va hisobdan chiqarishni dalolatnoma bilan rasmiylashtiring. Shunchaki tashlab yuborilsa, u hisobda kamomad bo'lib qoladi. Eng yaqin muddatli tovarni javonda oldinga qo'yib chiqing: eski partiya birinchi sotilsin. Qizil guruhdagi tovar qiymatini so'mda alohida yozib qo'ying: shunda muddat tufayli yo'qotish qanchaga tushgani ko'rinadi va keyingi buyurtmalarni shunga qarab to'g'rilaysiz.

Do'konning o'zida qadoqlangan tovar

Qadoqlangan paketlarni tarozida qayta tortib o'tirmang. Yorliqda vazn va qadoqlash sanasi ko'rsatilgan bo'lsa, paketlar sonini yorliqdagi vaznga ko'paytirib, kilogrammga aylantiring: 0,5 kilogrammlik 37 ta paket 18,5 kg beradi. Bunday tovarning ichki muddati ko'pincha qisqa, shuning uchun qadoqlash sanasini ham tekshiring. Ichki muddati o'tgan paketlar qizil guruhga tushadi. Yorlig'i yo'q yoki o'chib ketgan paketlarni bitta qutiga yig'ib, qayta torting va yangi yorliq yopishtiring.

Sovutkich, muzlatkich va kunlik tovar

Sut mahsulotlari, go'sht va muzqaymoq sanalayotganda sovuq zanjir uzilmasligi kerak. Sovutkichni bo'laklarga bo'lib, har bir bo'lakni tez sanang va eshikni keraksiz ochiq qoldirmang. Sanovchi ichkaridagi tovarni ko'rib, eshikni yopgach yozsin. Muzlatkichdagi tovarni tashqariga olib chiqib sanamang: u eriydi, qayta muzlatilsa sifati buziladi. Sanash vaqtidagi harorat ko'rsatkichini varaqqa yozib qo'ying.

Non, sut, tuxum va yangi sabzavot har kuni keladi. Ularni kunning oxirgi qabulidan keyin sanang, oradagi qabullarni esa kirim hujjatlari bilan bog'lab qo'ying. Ertalabki va kechqurungi partiyani aralashtirmaslik uchun qutilarga qabul vaqti yozilgan yorliq yopishtiring.

Xulosa

Oziq-ovqat do'konida sanash tovar, vazn va muddatni bitta aylanishda tekshirishga tayanadi. Pereuchet jamoasi sochma tovarni bitta tarozida o'lchaydi, sanash bilan birga muddatni ham ko'radi va natijani Excel yoki 1C uchun fayl hamda dalolatnoma bilan topshiradi.