Tarmoqda bir xil sanash qoidasi

Tarmoqda bir nechta do'kon bo'lsa, ularning sanash natijalarini solishtirish tabiiy istak: qaysi biri ko'p kamomad beryapti, kimda tartib yaxshi? Lekin har bir do'kon o'zicha sanasa, bu solishtirish aldamchi bo'ladi. Bir do'kon har bir farqni qayta sanaydi, ikkinchisi yo'q. Birida sanash varag'ida hisobdagi miqdor ko'rinadi, ikkinchisida ko'rinmaydi. Natijada farq do'konning haqiqiy ahvolini emas, sanash usulini ko'rsatadi. Bir xil qoida raqamlarni haqiqatan ham solishtiriladigan qiladi.

Nega usul bir xil bo'lishi kerak

Misol. Faraz qilaylik, A do'konda 4200 pozitsiya sanaldi va 63 tasida farq chiqdi, ya'ni 1,5 foiz. B do'konda 3100 pozitsiyadan 12 tasida farq chiqdi, ya'ni 0,4 foiz. Birinchi qarashda B yaxshiroq. Lekin B da farq chiqqan pozitsiyalar qayta sanalmagan, A da esa har bir farq ikkinchi marta tekshirilgan. B ham shunday tekshirilsa, ehtimol, ko'proq farq topilardi. Bunday solishtirish na mukofot, na jazo uchun asos bo'la oladi. Usul bir xil bo'lgandagina farq do'konlar o'rtasida mazmunli.

Standartga nimalar kiradi

Standart uzun hujjat emas, bir necha aniq qoida:

1. Kesim vaqti: qachon va qanday belgilanadi (kassa, kirim hujjatlari, oxirgi chek).
2. Zona nomlari va raqamlash: har bir do'konda bir xil mantiq, masalan kirish, kassa, devorlar, ombor.
3. Sanash varag'i shakli: bir xil ustunlar, bir xil tartib, hisobdagi miqdor ko'rinmaydi.
4. Qayta sanash qoidasi: qaysi farq qayta sanaladi. Masalan, qimmat tovarda har qanday farq, arzonida esa belgilangan foizdan oshgani.
5. Birliklar va kodlar: tovar bir xil nom va bir xil birlikda yuritiladi.
6. Rollar: koordinator, juftliklar, hisobchi va yakuniy qarorni kim qabul qilishi.
7. Natija formati: bir xil Excel shabloni, shunda hamma filial natijasi bitta faylga yig'iladi.

Eng ko'p e'tibordan chetda qoladigani beshinchi band. Bitta tovar bir do'konda "Un 50 kg", ikkinchisida "Un (qop)" nomi bilan yuritilsa, filiallar natijasini bitta jadvalga yig'ib bo'lmaydi. Sanashdan oldin yagona tovar kodlarini tekshiring va filiallar orasida ko'chiriladigan tovarda ham bir xil kod ishlatilishini ta'minlang.

Bir sahifa va bitta sinov

Standartni bir sahifaga sig'dirishga harakat qiling. Uzun yo'riqnomani hech kim o'qimaydi, lekin chek-list sanash kuni stol ustida turadi. Avval uni bitta do'konda sinab ko'ring: sanash nimaga ko'p vaqt ketganini, qayerda to'xtab qolganini va qaysi band tushunarsiz bo'lganini yozib boring. Keyin tuzatib, boshqa do'konlarga tarqating. Har bir filial koordinatorini qisqa yo'riqnoma bilan bir marta o'qiting, o'qitish ham hamma joyda bir xil bo'lsin. Shunda Toshkentdagi do'konlar ham, viloyatdagilar ham shu bir sahifa bo'yicha ishlaydi.

Nimani solishtirish mumkin

Qoida bir xil bo'lganda quyidagi ko'rsatkichlar mazmunli bo'ladi:

• farq chiqqan pozitsiyalar ulushi (umumiy pozitsiyalar soniga nisbatan);
• farqning so'mdagi qiymati va uning aylanmaga nisbati, masalan oylik sotuvning foizi;
• qayta sanash ulushi: nechta farq ikkinchi sanashda yo'qolgani;
• bir kishi bir soatda sanagan pozitsiyalar soni;
• sanashga ketgan umumiy vaqt.

So'mdagi farq kamomadning haqiqiy hajmini beradi, pozitsiyalar ulushi esa tartib sifatini. Qayta sanashda yo'qolgan farqlar ulushi katta bo'lsa, birinchi sanash sifati past: jamoani qayta o'qitish kerak.

Tekshiruv va navbat

Sanash sifatini nazorat qilish uchun har bir do'konda kichik tekshiruv o'tkazing: sanalgan zonalardan tasodifiy ellikta pozitsiyani tashqi odam qayta sanab ko'radi. Natija standartga mos kelmasa, shu do'konda sanash tartibi qayta o'rgatiladi. Filiallar sanashini bir kunga to'plamang: markaziy koordinator jamoani navbat bilan yuborsa, bir xil odamlar bir xil usulni har joyda takrorlaydi. Sanash kunlarini yillik kalendarga yozing va natijalarni oldingi davr bilan solishtiring.

Xulosa

Bir xil qoida natijalarni bir-biri bilan solishtirishga imkon beradi va usulni yaxshilashga yordam beradi. Pereuchet jamoasi bir nechta do'konni bir xil usul bilan sanaydi, natijalarni bitta shaklda topshiradi va ularni do'konlar kesimida solishtirishga tayyor qilib beradi.